Circus op zee, een boeiende jeugdroman
Circus op zee kwam al een aantal keer langs en de kaft trok al mijn aandacht. Toen ik las dat de opa van de schrijfster mee geweest is met het circus over zee, was mijn interesse meteen aangewakkerd. Ik vind het heel tof dat historische gebeurtenissen verwerkt worden in verhalen. Zo krijgen kinderen iets mee van de gebeurtenissen, maar spreekt het meer aan door het verhalende aspect.
Circus op zee samenvatting
Het oosten van het land, 2025. Wat Jula het liefste wil is met haar broertje Rein en hun acrobatenfamilie optreden in het wintercircus. Met haar familie vormt ze een spectaculaire menselijke toren. Maar dan zijn haar ouders plotseling naar het wintercircus vertrokken – zonder hen. Hoe komen Jula en Rein alsnog bij het circus zodat ze ook kunnen optreden tijdens de show?
In 1934 in Amsterdam wil ook Lot met het circus mee. Ze gaat achter de circusoptocht aan die langs hun huis trekt. Als de directeur van circus Sarrasani haar bij olifant Mandy laat, is dat het begin van een onverbrekelijke band tussen haar en de olifant. Lot vaart zelfs met het circus, inclusief alle dieren, mee de oceaan over naar Zuid-Amerika.
De historische verhaallijn in Circus op zee is gebaseerd op een vondst in het familiearchief van Eveline Baar. Circus Sarrasani stak met al haar dieren en artiesten in 1934 per schip de oceaan over en bracht haar Joodse artiesten zo in veiligheid. De opa van Eveline Baar was als journalist mee op het schip en schreef er een bijzondere artikelenreeks over voor de krant.
Met geïllustreerde plattegronden en illustraties van Karin van der Vegt, een jeugdroman voor kinderen vanaf ongeveer 10 jaar.
Jeugdroman met historische elementen
Circus op zee gaat over het circus en kinderen die in het circus optreden. In de huidige tijd gaat het over Jula en Rein, die samen met hun ouders optreden in het circus. Daarnaast is het ook het vertelperspectief van Lot, die in 1934 mee wilde met het circus. De vertelperspectieven wisselen de hele tijd af en dit zorgt voor een fijne vaart in het verhaal. Je leeft met beide perspectieven mee en het mooie is dat ze gedurende het verhaal langzaam steeds meer met elkaar vervlochten raken.
Daarnaast is er veel informatie over het circus, toen en nu. Hoe werd er met dieren omgegaan, maar ook dat bijvoorbeeld kinderen niet zomaar mogen optreden. Daar zijn regels over en ook dat ze naar school moeten. Dit is allemaal op een heel natuurlijke manier in het verhaal gevlochten. Daardoor is het een heerlijk spannend avontuur om te lezen, maar toch met de nodige achtergrondinformatie.
Tweede Wereldoorlog verwerkt in jeugdverhaal
De opa van Evelien Baar is met dit circus ook echt meegevaren. Ze heeft foto’s en informatie gevonden van hem. Achterin Circus op zee staat hier ook een deel van en ook een uitleg over wat er werkelijk waar is. Ik vind dit erg boeiend en van grote toegevoegde waarde. Zo ervaren kinderen ook hoe het in die tijd was, vanuit een perspectief van iemand die het echt heeft beleefd.
De dreiging van de Tweede Wereldoorlog is steeds heel subtiel op de achtergrond merkbaar. Het circus en de directeur staan achter zijn mensen en vluchten op tijd voor de Duitsers. Dit maakt het ook een interessant boek tijdens het thema Tweede Wereldoorlog. Hoe moet het voor mensen zijn geweest om zo naar de andere kant van de wereld te gaan? De foto’s zijn ook erg boeiend om te zien hoe het is gegaan in die tijd.
Het is heel krachtig hoe de vriendschap en samenhorigheid in het circus is vormgegeven. De mensen steunen elkaar en ze weten heel snel het geld voor de reis rond te krijgen. Ook dan geven mensen de Duitsers een weerwoord als dat nodig is. Iedereen is zichzelf en mag zichzelf zijn. Talenten en doen waar je goed in bent worden ook heel sterk neergezet. Knap dat dit alles zo vervlochten is in het verhaal.
Het circus is een microkosmos van culturen. Talent, niet afkomst, is wat telt!
Eerste bladzijde Circus op zee
Circus op zee recensie
Circus op zee is in mijn ogen een uniek boek. Het is gebaseerd op waargebeurde gebeurtenissen, maar toch voelt het vooral als een mooi, spannend avonturenboek. De subtiele dreiging van de Duitsers op de achtergrond, maar ook alle informatie over het circus, maken het een boek dat je niet alleen voor je plezier leest of voorleest. Het zorgt er ook voor dat je dit boek bij meerdere thema’s kunt inzetten. Ook is het een mooi voorbeeld van hoe je fictie en non-fictie kunt combineren. De foto’s zijn heel aansprekend en zorgen voor de verdieping van het verhaal. Een heel bijzonder boek waar ik ook na een tijdje nog steeds over nadenk. Ik kan dit zeker aanraden vanaf een jaar of 9 of 10. Het is wat mij betreft een mooi boek om voor te lezen of om zelf te lezen.
De liefde voor de olifanten en de dieren spatten van de bladzijden. Dat is mooi om te zien. Daarnaast is vooral het spannende verhaal van Jula en Rein ook echt een avontuur. De balans tussen informatie en avontuur is erg knap gevonden. Ja, ik ben onder de indruk van Circus op zee. Ik hoop dat de opa van Eveline nog meer heeft meegemaakt, zodat er nog meer boeken over gemaakt kunnen worden.
Leestips jeugdboeken Tweede Wereldoorlog
Wil je eens wat andere boeken lezen waarin de Tweede Wereldoorlog een rol speelt, dan zijn onderstaande boeken zeker een originele aanrader. Net als bij Circus op zee is de oorlog aanwezig, maar vanuit andere perspectieven.
Circus op zee specificaties
Auteur: Eveline Baar | Illustraties: Karin van der Vegt | Uitgeverij: Volt | 8 oktober 2025 | 208 pagina’s | 9789062226214 | Meer informatie over Circus op zee bij je lokale boekhandel, bezoek de website van de uitgeverij, klik hier voor Bol, kijk bij Bruna.nl of kijk bij Amazon
Welk woord of thema spreekt jou aan in een boek? Klik op een woord en ga naar boeken toe in dit thema!
avontuur boekenserie culturen debuut dieren emoties familie fantasie fantasy geheimen geschiedenis gevoelens graphic novel grappig het leven humor interactief jeugdroman jezelf zijn klassieker kunst liefde maatschappij magie mentale gezondheid mindful mysterie natuur oorlog opgroeien politie prentenboek prentenboek op rijm roman school seizoenen spannend sprookjes sterke vrouw thriller verhalenbundel vriendschap weetjesboek wereld zoekboek
- Een luiaard is niet lui, een informatief Tijgerleesboek - 16/01/2026
- Gefluister in de golven, een magische verhalenbundel - 15/01/2026
- Jouw kind is de volgende, een spannende thriller - 14/01/2026
Schrijf je in voor onze stoere nieuwsbrief die elke eerste week van een maand wordt verzonden en blijf op de hoogte van het lekkerste leesvoer!