Nachtgids, een roman van Marjolijn van Heemstra
Geïntrigeerd door de cover en synopsis besloot ik ‘Nachtgids’ van Marjolijn van Heemstra ter recensie aan te vragen. Ik ben altijd op zoek naar pareltjes in de wereld van romans en literatuur. Ik hou van rauwe verhalen, van mooie taal en van een absurdistische werkelijkheid. Deze roman gaf me op voorhand een schittering, waardoor het mijn aandacht wist te trekken. Was het het laatste licht, een noodsein van Dollie? Of was het een vonkje dat uitmondde in een laaiend vuur? Ik neem jullie graag mee in deze donkere roman vol licht.
Nachtgids samenvatting
Mellie werkt al twaalf jaar als succesvol verandercoach, maar wordt overvallen door een leegte. Ook haar relatie loopt vast. Onverwachts vindt ze troost en betekenis in de donkere stilte van de nacht. Ze start een beweging waarmee ze opkomt voor de nachtelijke duisternis die onder druk staat in onze steeds lichter wordende wereld. Ze organiseert nachtwandelingen, schakelt straatverlichting uit en bouwt aan een glimwormreservaat.
De beweging groeit, ze krijgen de gemeente aan hun zijde en journalisten lopen weg met het verhaal. Totdat ze tijdens een door hen georganiseerde nachtwandeling door het bos op een bewusteloze vrouw stuiten. De vraag rijst of Mellie, als vurig pleitbezorger van het donker, hier indirect verantwoordelijk voor is.
Nachtgids is een even bezielde als spannende roman over zingeving, controle en diepgewortelde angsten. En over de magie van glimwormen.
Marjolijn van Heemstra studeerde godsdienstwetenschappen en is schrijver, journalist, theatermaker en correspondent Ruimtevaart bij De Correspondent. De afgelopen jaren maakte ze meer dan vijfhonderd nachtwandelingen. Haar vorige roman En we noemen hem werd genomineerd voor de Libris Literatuur Prijs.
Donkere roman over licht
Vraag jij je na mijn introductie af wie Dollie is? Dat is een lichtpuntje in deze roman. Letterlijk en figuurlijk. Het is een glimworm die een naam gekregen heeft van ons hoofdkarakter Mellie en haar zoontje. Een prachtig kevertje, ja echt, het is geen worm, dat diverse stadia van leven kent. En in het laatste stadium heeft het diertje geen mond meer en geeft het lichtsignalen.
Uiteraard is het verhaal van onze leading lady Mellie een parallel voor dat van Dollie, en vice versa. Nachtgids is een roman die grote zaken des levens weet te vangen en in een terrarium, ook wel een boek genaamd, weet te stoppen. Mellie voelt zich bijvoorbeeld gevangen in haar leven, in wat allemaal moet. Ze heeft niet het idee dat wat ze zegt gehoord wordt of zin heeft om uit te spreken. En ze ziet haar leven en relatie met haar man en kind als verschillende stadia waarvan je van tevoren niet weet wat er zal volgen.
Al die gedachten, emoties en gevoelens komen met donker en licht. Wederom letterlijk en figuurlijk. Mellie organiseert nachtwandelingen, zet een gigantisch project op om glimwormen uit te gaan zetten en wil graag de wereld overtuigen dat het donker niet iets is om bang voor te zijn. Dat lukt aardig totdat ze het lichaam van een bewusteloze vrouw vinden in hun donkere, inmiddels vertrouwde bos. En vanaf dat punt sluipt angst in alle hoekjes van schaduwen weer dichterbij en duwt het donker weg. Of zorgt het juist voor meer donkerheid? Kan een gedachte zo donker zijn dat licht het niet kan verdrijven? Nachtgids is een roman die nog veel meer smaken van donker en licht aanhaalt en de lezer actief aanzet om na te denken over donker en licht.
Nachtgids recensie
Ik heb het verhaal van ‘Nachtgids’ even moeten laten bezinken. Want Marjolijn van Heemstra heeft me wel weten te intrigeren, maar niet weten te overtuigen met haar roman. Dat kwam voornamelijk omdat ik de mijmeringen, dwalingen en zijlijnen vanaf de rode draad uit evenwicht vond. De rode draad van het verhaal had voor mij wat meer mogen zijn, zodat ik meer in het ‘nu’ van het verhaal gezogen zou worden. Nu dwaalde ik vaak weg in gedachten door de vele zijsprongen. Niet erg, maar voor een spannend verhaal met ontwikkeling wel ietwat remmend. Ook vond ik de dialogen tussen de karakters wat star. Alsof dit nog een ruwe versie is van wat het boek uiteindelijk zou worden.
Dat gezegd hebbende, hou ik dus van ruwe en rauwe romans en kan ik juist de eigenheid en ongepolijste vorm van vertellen wel waarderen. Van Heemstra gooit al haar mijmeringen gecombineerd met kennis eruit. En juist de minimalistische rode draad en de wat starre dialogen zorgen ook wel voor veel ruimte bij de lezer om er iets van te vinden.
Vluchten naar het donker of licht
En naar het einde toe begon ik toch emoties te voelen voor het hoofdkarakter Mellie. Ik begon haar wanhoop te voelen. Tot wat en waarom weet ik nog steeds niet. En dat doet er ook niet toe. Maar ik zie wel een karakter dat gewoon hard haar best doet om aan verwachtingen vanuit de omgeving en maatschappij te voldoen. Maar ook om naar de stem in zich te luisteren en te doen waar ze blij van wordt. En of dat nou vluchten is, of echt iets wat bij haar past, ook dat is me na de laatste bladzijde niet duidelijk. Ik snap het hoofdkarakter dus niet, maar ik voel zeker wel empathie en ben geboeid door de keuzes die ze maakt. Juist ook omdat ik haar niet snap en ze daardoor onvoorspelbaar wordt. Dat maakt het interessant.
Nachtgids is een eigenzinnige roman vol donker en licht, en licht en donker. Bomvol brainfood over die elementen op veel diverse manieren. Maar bovenal is het een roman over onze maatschappij. Over gehoord en over gezien worden, vluchten en gevonden worden. Of juist misschien ook niet. Dat mag je als lezer zelf bepalen.
Specificaties Nachtgids
Auteur: Marjolijn van Heemstra | Uitgever: Das Mag | November 2025 | 223 pagina’s | 9789493399464 | Meer informatie bij je lokale boekhandel, bezoek de website van de uitgeverij, klik hier voor Bol of kijk bij Bruna.nl
Welk woord of thema spreekt jou aan in een boek? Klik op een woord en ga naar boeken toe in dit thema!
avontuur boekenserie culturen debuut dieren emoties familie fantasie fantasy geheimen geschiedenis gevoelens graphic novel grappig het leven humor interactief jeugdroman jezelf zijn klassieker kunst liefde maatschappij magie mentale gezondheid mindful mysterie natuur oorlog opgroeien politie prentenboek prentenboek op rijm roman school seizoenen spannend sprookjes sterke vrouw thriller verhalenbundel vriendschap weetjesboek wereld zoekboek
- Nachtgids, een roman van Marjolijn van Heemstra - 11/02/2026
- De Griezelbus 0, een deel 4½ van deze spannende boekenserie - 11/02/2026
- Kinderjury 2026, een complete leestiplijst en informatie - 09/02/2026
Schrijf je in voor onze stoere nieuwsbrief die elke eerste week van een maand wordt verzonden en blijf op de hoogte van het lekkerste leesvoer!